Rozchodniki łatwo rozmnażać przez podział kęp, sadzonki pędowe oraz sadzonki liściowe. Najlepszy termin zależy od metody: kępy dzieli się wczesną wiosną, pędy pobiera od wiosny do września, a liście najczęściej późnym latem. O powodzeniu decydują przede wszystkim przepuszczalne podłoże, ograniczone podlewanie i przesuszenie miejsca cięcia przed sadzeniem.
Rozchodnik – którą metodę rozmnażania wybrać?
Rozchodniki są sukulentami, dlatego ich pędy i liście magazynują wodę. Dzięki temu dobrze znoszą krótkie przesuszenie i zwykle szybko tworzą korzenie. Podział kęp daje od razu większe rośliny, natomiast sadzonki pędowe i liściowe pozwalają uzyskać więcej nowych egzemplarzy z jednej rośliny matecznej.
| Metoda | Optymalny termin | Stopień trudności |
|---|---|---|
| Podział kęp | Wczesna wiosna | Łatwa, szybki efekt |
| Sadzonki pędowe | Wiosna–wrzesień | Łatwa, dobra skuteczność |
| Sadzonki liściowe | Późne lato | Łatwa, ale wymaga cierpliwości |
Podział kęp dotyczy przede wszystkim mrozoodpornych rozchodników ogrodowych, takich jak rozchodnik okazały lub ogrodowy. Rozchodnik Morgana jest natomiast rośliną doniczkową i w polskim klimacie nie nadaje się do całorocznej uprawy w gruncie. Jego sadzonki przygotowuje się podobnie, lecz ukorzenia w pojemniku.
Jak podzielić kępę rozchodnika?
To najszybsza metoda rozmnażania rozchodników ogrodowych. Najlepiej wykonać ją wczesną wiosną, gdy młode pędy osiągną około 5 cm wysokości, ale roślina nie rozpoczęła jeszcze intensywnego wzrostu.
Przygotuj szpadel lub ostry nóż, nowe miejsce sadzenia i przepuszczalne podłoże. Następnie postępuj według kolejnych kroków:
- Wykop całą kępę, wsuwając narzędzie możliwie głęboko pod bryłę korzeniową.
- Otrząśnij nadmiar ziemi, aby zobaczyć, w jaki sposób rozdzielają się pędy i korzenie.
- Podziel kępę szpadlem albo przetnij ją ostrym nożem na kilka części.
- Posadź każdą część w osobnym miejscu na podobnej głębokości jak wcześniej.
- Podlej umiarkowanie i utrzymuj podłoże lekko wilgotne do czasu przyjęcia się roślin.
Każdy fragment powinien mieć własne korzenie i kilka zdrowych pędów. Ta metoda daje mniej nowych roślin niż sadzonkowanie, ale pozwala szybko uzyskać rozrośnięte egzemplarze.
Jak przygotować sadzonki pędowe?
Sadzonki pędowe można pobierać od wiosny do września. Wybierz zdrowy, jędrny pęd i odetnij go czystym, ostrym nożem. Długiego pędu nie trzeba przeznaczać na jedną sadzonkę – można podzielić go na kilka fragmentów.
- Odkrój pęd, najlepiej tuż pod węzłem, czyli miejscem, z którego wyrastają liście.
- Usuń dolne liście, pozostawiając co najmniej kilka węzłów na sadzonce.
- Jeśli pęd ma kwiatostan, usuń go, aby roślina skierowała energię na tworzenie korzeni.
- Odłóż sadzonkę w suche, przewiewne miejsce na 1–3 dni.
- Gdy rana przeschnie, umieść dolną część płytko w przepuszczalnym podłożu.
Przy dłuższym pędzie warto przygotować fragmenty z około trzema węzłami. Sadzonki z dwoma węzłami również mogą się ukorzenić, ale są mniej pewne. Ukorzeniacz zwykle nie jest konieczny, zwłaszcza późnym latem. Może być przydatny przy delikatnych, wiosennych pędach, ale jego brak nie przekreśla powodzenia.
Jak rozmnażać rozchodnik z liści?
Sadzonki liściowe pozwalają uzyskać wiele młodych roślin bez silnego uszkadzania egzemplarza matecznego. Liście najlepiej pobierać późnym latem, gdy są dobrze rozwinięte i jędrne.
- Delikatnie odłam liść, kierując go lekko w dół i na bok, aby oderwał się z niewielkim fragmentem łodygi.
- Odłóż liście w suche miejsce na kilka dni.
- Poczekaj, aż na ranie powstanie kallus, czyli sucha tkanka przyranna.
- Po przesuszeniu połóż liść na podłożu lub wciśnij jego nasadę bardzo płytko w piasek.
- Ustaw pojemnik w jasnym, lecz osłoniętym przed bezpośrednim słońcem miejscu.
Kallus ogranicza ryzyko gnicia rany. Nie sadź świeżo odłamanych liści od razu w mokrej ziemi. Przy sadzonkach liściowych szczególnie łatwo o nadmiar wody, dlatego podlewanie powinno być minimalne. Pierwsze korzenie mogą pojawić się po około 2–3 tygodniach, a młode rozetki wyrastają później.
W przypadku Rozchodnika Morgana trzeba obchodzić się z liśćmi ostrożnie. Ich woskowy nalot łatwo się ściera, dlatego nie należy pocierać ani wielokrotnie dotykać pędów. Gatunek ten ukorzenia się w domu, w pojemniku z podłożem dla kaktusów i sukulentów.
Uwaga na gnicie: mokre podłoże, brak przesuszenia rany i przykrycie sadzonek folią tworzą warunki sprzyjające gniciu. Rozchodniki nie wymagają wysokiej wilgotności powietrza. Jeśli liść lub pęd zaczyna gnić, usuń go od razu, zanim problem przeniesie się na pozostałe sadzonki.
Jak dbać o świeże sadzonki?
Podłoże powinno szybko odprowadzać wodę. Możesz połączyć ziemię ogrodową z dużą ilością piasku albo użyć mieszanki z perlitem, drobnym żwirem czy kruszonym keramzytem. Doniczka lub skrzynka musi mieć otwór odpływowy i warstwę drenażu.
Po posadzeniu ustaw sadzonki w jasnym, przewiewnym miejscu, najlepiej w półcieniu. Bezpośrednie, ostre słońce może przesuszyć lub uszkodzić świeże fragmenty roślin. Najważniejsze zasady pielęgnacji są następujące:
- Podlewaj oszczędnie i dopiero wtedy, gdy podłoże wyraźnie przeschnie.
- Nie przykrywaj sadzonek folią ani szczelnym kloszem.
- Usuwaj liście i pędy z objawami gnicia.
- Przenieś ukorzenione rośliny na bardziej słoneczne stanowisko stopniowo.
- Gatunki ogrodowe sadź w gruncie, a Rozchodnik Morgana trzymaj w doniczce.
Najczęstszą przyczyną niepowodzenia nie jest brak ukorzeniacza, lecz ciężka, mokra ziemia i zbyt częste podlewanie. Przy zachowaniu suchej rany po cięciu oraz dobrego odpływu wody rozmnażanie rozchodników zwykle nie sprawia trudności.
